آخرین بروزرسانی در ۲۷ بهمن ۱۴۰۴ توسط Dr.Arman
تصور کنید در میانه یک مسابقه تسلیحاتی جهانی هستید، اما به جای موشک و تانک، سلاح اصلی شما تراشههای سیلیکونی و قدرت پردازش است. امروز در ستون «اخبار داغ» دنیای تکنولوژی، خبری منتشر شد که نشان میدهد هند دیگر نمیخواهد فقط مصرفکننده هوش مصنوعی باشد، بلکه میخواهد قلب تپنده زیرساختهای آن را در خاک خودش بسازد. سرمایهگذاری خیرهکننده ۱.۲ میلیارد دلاری شرکت بلکاستون (Blackstone) روی استارتآپ هندی نیسا (Neysa)، فراتر از یک جابجایی پول ساده است؛ این یک تغییر پارادایم در قدرت محاسباتی جهان است که دقیقاً به شما میگوید آینده هوش مصنوعی در کجا رقم خواهد خورد.
چرا این خبر همین حالا مثل بمب صدا کرد؟
شاید از خودتان بپرسی که چرا یک شرکت سرمایهگذاری غولپیکر آمریکایی باید صدها میلیون دلار را روی یک استارتآپ نوپا در بمبئی شرطبندی کند؟ پاسخ در یک کلمه خلاصه میشود: «قحطی پردازش». در حالی که تمام دنیا بر سر خرید پردازندههای گرافیکی انویدیا (GPU) با هم میجنگند، هند با جمعیتی عظیم و دادههایی بیپایان، به شدت با کمبود زیرساخت روبروست. این معامله دقیقاً زمانی رخ میدهد که دولتها فهمیدهاند «حاکمیت هوش مصنوعی» بدون داشتن دیتاسنترهای بومی، چیزی جز یک رویای توخالی نیست.
ما در دورانی هستیم که مدلهای بزرگ زبانی (LLM) برای آموزش و اجرا، به انرژی و قدرت پردازشی نیاز دارند که از توان دیتاسنترهای سنتی خارج است. نیسا با این جذب سرمایه، میخواهد دقیقاً همان شکافی را پر کند که غولهایی مثل مایکروسافت و گوگل به دلیل وسعت زیادشان، گاهی در پر کردن آن برای بازارهای محلی ناتوان هستند. این فقط یک سرمایهگذاری نیست، بلکه ساختن پی و فونداسیون دنیای دیجیتال جدید در جنوب آسیاست.
ظهور «نئو-کلاودها»؛ رقبای تازهنفس غولهای قدیمی
بیا کمی عمیقتر به ماجرا نگاه کنیم. حتماً نام سرویسهای ابری مثل AWS یا Azure را شنیدهاید. اینها «هایپراسکیلر» هستند؛ یعنی همه چیز را برای همه کس فراهم میکنند. اما در دنیای هوش مصنوعی، ما به چیزی نیاز داریم که متخصصان به آن «نئو-کلاود» (Neo-cloud) میگویند. نیسا دقیقاً یکی از همینهاست. آنها دیتاسنترهایی میسازند که از همان ابتدا برای هوش مصنوعی طراحی شدهاند؛ یعنی اولویت اول و آخرشان GPU است، نه ذخیرهسازی ساده فایل.
نئو-کلاودهایی مثل نیسا، انعطافپذیری عجیبی دارند. شراد سانگهی، مدیرعامل نیسا، میگوید مشتریان آنها دنبال پشتیبانی ۲۴ ساعتهای هستند که در عرض ۱۵ دقیقه جوابشان را بدهد. غولهای بزرگ ابری معمولاً چنین خدماتی را به استارتآپهای کوچک یا حتی شرکتهای متوسط نمیدهند. نیسا با این رویکرد، در حال شخصیسازی زیرساخت برای کسانی است که میخواهند مدلهای اختصاصی خودشان را بدون درگیر شدن با پیچیدگیهای عظیم ابرهای جهانی بسازند.
داستان نیسا؛ از ۵۰ میلیون تا ۱.۲ میلیارد دلار
نکتهای که من را به وجد میآورد، سرعت رشد این استارتآپ است. نیسا تا پیش از این فقط ۵۰ میلیون دلار جذب کرده بود، اما حالا با توافق جدید، قرار است تا ۶۰۰ میلیون دلار سرمایه مستقیم و ۶۰۰ میلیون دلار دیگر به صورت وام (Debt Financing) دریافت کند. این جهش نشاندهنده اعتماد بیچون و چرای بلکاستون به پتانسیل بازار هند است. بلکاستون قبلاً هم روی زیرساختهای بزرگی مثل CoreWeave در آمریکا سرمایهگذاری کرده بود و حالا همان فرمول برنده را به هند آورده است.
این حجم از سرمایه قرار است صرف چه چیزی شود؟ خرید خوشههای عظیم GPU، شبکه و تجهیزات ذخیرهسازی. نیسا در حال حاضر ۱۲۰۰ پردازنده گرافیکی فعال دارد، اما هدفشان رسیدن به بیش از ۲۰ هزار پردازنده است. برای اینکه مقیاس را درک کنید، باید بدانید که کل کشور هند در حال حاضر کمتر از ۶۰ هزار GPU مستقر دارد. نیسا به تنهایی میخواهد این عدد را جابجا کند و این یعنی یک جهش بزرگ در قدرت پردازش ملی یک کشور.
چرا بلکاستون روی سختافزار شرط میبندد؟
شاید فکر کنید هوش مصنوعی یعنی چتجیپیتی و کدهای نرمافزاری، اما حقیقت این است که هوش مصنوعی بدون سختافزار، مثل ماشینی بدون موتور است. بلکاستون به عنوان بزرگترین شرکت مدیریت دارایی جهان، به دنبال داراییهای فیزیکی است که ارزش پایدار دارند. دیتاسنترها «املاک و مستغلات قرن بیست و یکم» هستند. آنها میدانند که هر چقدر هم تب هوش مصنوعی بالا بگیرد، همه به یک جا برای اجرای مدلهایشان نیاز دارند.
گنش مانی از مدیران ارشد بلکاستون معتقد است که تقاضا در هند تا چند سال آینده ۳۰ برابر خواهد شد. این رشد فقط از سمت شرکتهای تکنولوژی نیست؛ بخشهای رگولهشده مثل بانکداری و بهداشت و درمان، به دلیل قوانین سختگیرانه حفظ حریم خصوصی، نمیتوانند دادههای خود را به خارج از کشور بفرستند. آنها نیاز دارند که پردازش در داخل خاک هند انجام شود و نیسا دقیقاً همین «امنیت و بومیسازی» را به آنها میفروشد.
حاکمیت داده؛ وقتی هوش مصنوعی بومی میشود
یکی از مفاهیم جذابی که شما به عنوان عاشق هوش مصنوعی باید بدانید، «Sovereign AI» یا هوش مصنوعی حاکمیتی است. این یعنی یک کشور بتواند مدلهای هوش مصنوعی خودش را با زبان، فرهنگ و ارزشهای خودش و بر روی زیرساختهای خودش بسازد. هند با نیسا در حال برداشتن گام بزرگی در این مسیر است. وقتی دیتاسنتر در بمبئی یا چنای باشد، تاخیر (Latency) برای کاربر هندی به حداقل میرسد و کنترل دادهها کاملاً در اختیار خودشان است.
علاوه بر این، آزمایشگاههای جهانی هوش مصنوعی هم که هند یکی از بزرگترین بازارهای کاربری آنهاست، به دنبال راهی هستند تا قدرت پردازش خود را به کاربران نزدیکتر کنند. نیسا با فراهم کردن این بستر، نه تنها به استارتآپهای محلی، بلکه به غولهای جهانی که میخواهند در بازار هند حضور داشته باشند نیز سرویس خواهد داد. این یک بازی برد-برد برای اقتصاد دیجیتال است.
درسهایی برای شما: در کجای این بازار بایستیم؟
بسیار خب، این اعداد و ارقام چه سودی برای من و شما دارد؟ اول از همه، این معامله نشان میدهد که اگر به دنبال مسیر شغلی یا سرمایهگذاری در حوزه AI هستید، نباید فقط به لایه اپلیکیشن (مثل ساختن یک بات چت ساده) فکر کنید. لایه زیرساخت، جایی است که پولهای واقعی و قدرتهای بزرگ جابجا میشوند. توسعه نرمافزارهای ارکستراسیون، امنیت ابری و مدیریت منابع GPU، تخصصهایی هستند که در سالهای آینده به شدت مورد نیاز خواهند بود.
نکته دوم، اهمیت «بومیسازی» است. نیسا ثابت کرد که کپیبرداری از مدلهای جهانی کافی نیست. آنها با ارائه پشتیبانی اختصاصی و تمرکز بر نیازهای محلی (مثل رعایت قوانین بانکی هند)، توانستند بلکاستون را متقاعد کنند. شما هم در هر پروژهای که دارید، به این فکر کنید که چه نیازی در محیط اطرافتان وجود دارد که غولهای جهانی به دلیل مقیاس بزرگشان، از دیدن آن ناتوان هستند؟
آیندهای که نیسا ترسیم میکند
در نهایت، باید گفت که حرکت نیسا و بلکاستون، تنها شروع یک موج بزرگتر است. شراد سانگهی قصد دارد سال آینده درآمد شرکت را سه برابر کند و حتی به خارج از مرزهای هند گسترش یابد. این استارتآپ که در سال ۲۰۲۳ تاسیس شده، تنها در عرض یک سال به جایگاهی رسیده که میلیاردها دلار سرمایه جذب میکند. این یعنی در دنیای هوش مصنوعی، سرعت عمل و تشخیص درست نیاز بازار، از سابقه و قدمت شرکت مهمتر است.
به خاطر داشته باشید، زمانی که همه در حال حفاری برای پیدا کردن طلا هستند، کسی که بیل و کلنگ (در اینجا همان GPU و دیتاسنتر) میفروشد، بیشترین سود را میبرد. نیسا در حال ساختن بیل و کلنگهای دوران مدرن برای یکی از بزرگترین بازارهای جهان است. آیا شما آمادهاید تا از این فرصتها در دنیای در حال تغییر هوش مصنوعی استفاده کنید؟ آینده همین حالا در حال ساخته شدن است، نه در کدهای نرمافزاری، بلکه در دیتاسنترهای عظیمی که قرار است دنیای ما را پردازش کنند.
منبع:
Blackstone backs Neysa in up to $1.2B financing as India pushes to build domestic AI infrastructure
مطالب مرتبط